Sıcaklık Kulesi (Temp Tower) Yapımı Rehberi

🌡️ Sıcaklık Kulesi (Temp Tower) Yapımı Rehberi

📋 TL;DR (Kısa Özet)

Sıcaklık kulesi, farklı sıcaklıklarda baskı yaparak filament'in optimal çalışma sıcaklığını bulmanızı sağlayan kalibrasyon testidir. Her sıcaklık katmanında stringing, bridge, overhang ve yüzey kalitesi değerlendirilir. Cura'da Post Processing eklentisi, PrusaSlicer'da Custom G-code ile sıcaklık değişimi yapılır. Bambu Studio otomatik kalibrasyon sunar. Her yeni filament rulonuz için temp tower yapmanız önerilir.

🔧 Sıcaklık Kulesi Nedir?

Sıcaklık kulesi (temperature tower), 3D baskıda kullanılan bir kalibrasyon modelidir. Model, birden fazla bölümden (katman) oluşur ve her bölüm farklı bir sıcaklıkta basılır. Baskı tamamlandıktan sonra her sıcaklık katmanı karşılaştırılarak o filament için en iyi sıcaklık belirlenir.

Nasıl Çalışır?

Model, dikey olarak bölümlere ayrılmıştır
Her bölümde farklı test elemanları vardır (bridge, overhang, stringing tower)
Slicer'da her bölüm için farklı sıcaklık ayarlanır
Baskı başlar ve otomatik olarak sıcaklık değişir
Tamamlanan model incelenerek en iyi sıcaklık seçilir

⚠️ Neden Önemli?

Her Filament Farklıdır

Aynı malzeme türü (örn. PLA) olsa bile markalar arası sıcaklık farkı 10-20°C olabilir
Aynı markanın farklı renkleri bile farklı sıcaklık isteyebilir (pigmentler etkiler)
Üretim tarihi ve saklama koşulları optimal sıcaklığı değiştirebilir

Sıcaklık Hatalarının Sonuçları:

Sorun	Çok Düşük Sıcaklık	Çok Yüksek Sıcaklık
Katman yapışması	❌ Zayıf, delaminasyon	✅ İyi
Stringing	✅ Az	❌ Çok fazla
Yüzey kalitesi	⚠️ Pürüzlü	⚠️ Parlak ama dalgalı
Bridge	⚠️ İyi ama zayıf	❌ Sarkma
Overhang	✅ İyi	❌ Sarkma
Renk	⚠️ Mat	✅ Canlı
Akış	❌ Under-extrusion riski	⚠️ Fazla akışkan

📥 Temp Tower Modeli İndirme

Thingiverse'den

"Smart compact temperature calibration tower" aratın
Genellikle 5-10°C aralıklarla bölümler içerir
STL formatında indirin

Printables'dan

"Temperature tower" aratın
PrusaSlicer uyumlu modeller mevcut
3MF formatı slicer ayarlarıyla birlikte gelebilir

Hazır Temp Tower STL'leri

Genel amaçlı: 180°C - 230°C (PLA aralığı, 5°C artışla)
PETG için: 220°C - 260°C (5°C artışla)
ABS için: 230°C - 270°C (5°C artışla)
TPU için: 210°C - 250°C (5°C artışla)

Model Seçim İpuçları:

Kompakt modeller daha az filament ve süre harcar
Bridge ve overhang test bölümleri olan modelleri tercih edin
Her bölümde sıcaklık yazısı olan modeller okunabilirlik açısından iyidir
5°C aralıklı modeller daha hassas sonuç verir

📊 Slicer'da Sıcaklık Değişim Ayarları

Cura: Post Processing Eklentisi

Adım Adım Cura'da Temp Tower:

Model'i yükleyin - Temp tower STL'ini Cura'ya sürükleyin
Temel ayarları yapın:
- Katman yüksekliği: 0.2 mm
- Baskı hızı: Normal (50-60 mm/s)
- Doluluk: %10-15
- Duvar sayısı: 2
Başlangıç sıcaklığını ayarlayın - İlk katmanın sıcaklığını en yüksek değere ayarlayın
Post Processing ekleyin:
- Menüden: Extensions > Post Processing > Modify G-Code
- "Add a script" butonuna tıklayın
- "ChangeAtZ" seçin
Her bölüm için sıcaklık değişimi:
- Change Height: Bölümün başladığı Z yüksekliği
- Change Extruder Temperature: Hedef sıcaklık
- Trigger: "Height" seçin
Her bölüm için tekrarlayın - 5-10 aralık için 5-10 script

Cura Sıcaklık Script Örneği (PLA 220°C → 190°C):

Bölüm	Z Yüksekliği	Sıcaklık
1	0 mm	220°C
2	8.2 mm	215°C
3	16.4 mm	210°C
4	24.6 mm	205°C
5	32.8 mm	200°C
6	41.0 mm	195°C
7	49.2 mm	190°C

⚠️ Z yükseklikleri model'e göre değişir. Model bölüm yüksekliğini kontrol edin.

PrusaSlicer: Custom G-code ile Sıcaklık Değişimi

Adım Adım PrusaSlicer'da Temp Tower:

Model'i yükleyin ve temel ayarları yapın
Preview sekmesine gidin
Sağ taraftaki katman slider'ını kullanın
Sıcaklık değişimi eklemek için:
- Slider'da hedef katmana gidin
- "+" butonuna tıklayın
- "Custom G-code" seçin
- Şu kodu girin: M104 S[SICAKLIK]
- Örnek: M104 S210 (210°C için)
Her bölüm başlangıcı için tekrarlayın

PrusaSlicer G-code Açıklamaları:

M104 S210 - Sıcaklığı 210°C'ye ayarla (bekleme yok)
M109 S210 - Sıcaklığı 210°C'ye ayarla ve bekle
M104 kullanmak daha hızlıdır (sıcaklık değişimi sırasında baskı devam eder)
M109 kullanmak daha güvenlidir (sıcaklık dengelenene kadar bekler)

PrusaSlicer İpuçları:

Filament Settings > Temperature kısmından başlangıç sıcaklığını ayarlayın
"Before layer change G-code" bölümünü de kullanabilirsiniz
Height Range Modifier ile de sıcaklık değiştirilebilir

OrcaSlicer: Sıcaklık Değişimi

Adım Adım OrcaSlicer'da Temp Tower:

Model'i yükleyin ve temel ayarları yapın
Preview (Önizleme) sekmesine gidin
Sağ taraftaki katman slider'ını kullanın
Sıcaklık değişim noktasında:
- Slider'da hedef katmanı bulun
- "+" butonuna tıklayın
- "Change temperature" seçin
- Hedef sıcaklığı girin
Her bölüm için tekrarlayın

OrcaSlicer Avantajları:

Doğrudan sıcaklık değişimi seçeneği (G-code yazmaya gerek yok)
Flow rate calibration da dahili
Pressure advance calibration mevcut
Filament profilleri gelişmiş

Bambu Studio: Otomatik Kalibrasyon 🌟

Bambu Lab yazıcılar için en kolay yöntem:

Device sekmesine gidin
Calibration butonuna tıklayın
"Temperature" seçin
Filament tipini seçin (PLA, PETG, vb.)
Sıcaklık aralığını belirleyin
"Start" butonuna tıklayın
Yazıcı otomatik olarak temp tower basar
Sonuçları inceleyin ve en iyi sıcaklığı filament profiline kaydedin

Bambu Studio Avantajları:

Tamamen otomatik, script yazmaya gerek yok
Kamera ile sonuç fotoğrafı
Filament profiline otomatik kayıt
Lidar ile kalibrasyon desteği (X1C)

🔍 Sonuçları Okuma ve Değerlendirme

Her sıcaklık katmanını aşağıdaki kriterlere göre değerlendirin:

1. Stringing Kontrolü 🕸️

Kuleler arasında ince ipler var mı?
Az stringing = daha düşük sıcaklık tercih
Her katmandaki stringing miktarını karşılaştırın
İdeal: Hiç veya minimal stringing

2. Bridge Kalitesi 🌉

İki nokta arasındaki köprü düz mü, sarkmış mı?
İyi bridge = orta sıcaklık genellikle ideal
Sarkma miktarını karşılaştırın
İdeal: Düz, sarkma olmayan bridge

3. Overhang Kalitesi 📐

Eğimli çıkıntılarda sarkma var mı?
30°, 45°, 60° overhang'ları kontrol edin
Düşük sıcaklık = daha iyi overhang
İdeal: 45° overhang'da minimal sarkma

4. Yüzey Pürüzsüzlüğü ✨

Katman çizgileri belirgin mi?
Yüzey düzgün ve homojen mi?
Parlak mı, mat mı?
Orta sıcaklık genellikle en pürüzsüz yüzey

5. Katman Yapışması 💪

Katmanları tırnak ile ayırmaya çalışın
Kolayca ayrılıyorsa sıcaklık çok düşük
Güçlü yapışma = yeterince yüksek sıcaklık
İdeal: Katmanlar kolayca ayrılmamalı

Değerlendirme Puanlaması:

Her katman için her kritere 1-5 puan verin:

Kriter	1 (Kötü)	3 (Orta)	5 (Mükemmel)
Stringing	Çok fazla	Orta	Yok
Bridge	Çok sarkık	Hafif sarkma	Düz
Overhang	Çok kötü	Kabul edilir	Temiz
Yüzey	Çok pürüzlü	Orta	Pürüzsüz
Yapışma	Çok zayıf	Orta	Güçlü

En yüksek toplam puan = en iyi sıcaklık

📋 Yaygın Filament Sıcaklık Aralıkları

PLA (Polilaktik Asit)

Genel aralık: 190°C - 220°C
Tipik optimal: 200°C - 210°C
Düşük hız (<40 mm/s): 195°C - 205°C
Yüksek hız (>80 mm/s): 210°C - 220°C
İlk katman: +5°C
Temp tower aralığı: 190-220°C, 5°C artışla

PETG (Polietilen Tereftalat Glikol)

Genel aralık: 220°C - 250°C
Tipik optimal: 230°C - 240°C
Düşük hız: 225°C - 235°C
Yüksek hız: 240°C - 250°C
İlk katman: +5°C
Temp tower aralığı: 220-255°C, 5°C artışla

ABS (Akrilonitril Bütadien Stiren)

Genel aralık: 230°C - 260°C
Tipik optimal: 240°C - 250°C
Kapalı kabin: 235°C - 245°C
Açık ortam: 245°C - 255°C
İlk katman: +5-10°C
Temp tower aralığı: 230-265°C, 5°C artışla

TPU (Termoplastik Poliüretan)

Genel aralık: 210°C - 240°C
Tipik optimal: 220°C - 230°C
Shore 95A: 215°C - 225°C
Shore 85A (yumuşak): 225°C - 235°C
İlk katman: +5°C
Temp tower aralığı: 210-245°C, 5°C artışla

Nylon (Polyamid)

Genel aralık: 240°C - 270°C
Tipik optimal: 250°C - 260°C
PA6: 250°C - 265°C
PA12: 240°C - 255°C
İlk katman: +10°C
Temp tower aralığı: 240-275°C, 5°C artışla

🏭 Marka Bazlı Sıcaklık Önerileri

PLA Markaları:

Marka	Önerilen Aralık	Tipik Optimal
Bambu Lab Basic PLA	190-230°C	210°C
eSUN PLA+	205-225°C	215°C
Polymaker PolyTerra	190-220°C	200°C
Creality Hyper PLA	190-230°C	210°C
Prusament PLA	195-220°C	210°C
Sunlu PLA	190-220°C	205°C

PETG Markaları:

Marka	Önerilen Aralık	Tipik Optimal
Bambu Lab PETG-HF	230-260°C	245°C
eSUN PETG	220-250°C	235°C
Prusament PETG	220-250°C	240°C
Sunlu PETG	220-245°C	230°C

⚠️ Bu değerler başlangıç referansıdır. Her spool için temp tower yapmanızı öneriyoruz.

🖨️ Yazıcıya Göre Özel Notlar

Bambu Lab (X1C, P1S, A1)

En kolay: Bambu Studio'da dahili kalibrasyon kullanın
X1C: Lidar destekli otomatik kalibrasyon
P1S/A1: Manuel temp tower da yapılabilir
OrcaSlicer ile daha detaylı kontrol mümkün
AMS'te farklı filamentler için ayrı profiller oluşturun

Creality (Ender 3, K1)

Ender 3: Cura ile Post Processing script kullanın
K1: Creality Print veya OrcaSlicer kullanın
Yüksek hız baskılarında sıcaklığı 5-10°C artırın
Ender 3'te ilk katman sıcaklığı kritik (yatak yapışması)

Prusa (MK3S+, MK4, Mini)

PrusaSlicer ile Custom G-code yöntemi idealdir
Prusa profilleri genellikle iyi optimize edilmiştir
Prusament filamentler için profiller hazır gelir
MK4: Input shaper aktifken sıcaklığı 5°C artırın

🎯 İdeal Sıcaklık Belirleme Yöntemi

Adım 1: Geniş Aralık Testi

Filament ambalajındaki sıcaklık aralığını bulun
Bu aralığın tamamını kapsayan temp tower basın
En kötü katmanları eleyin

Adım 2: Dar Aralık Testi (Opsiyonel)

İlk testten en iyi 2-3 sıcaklığı belirleyin
Bu sıcaklıklar arasında 2°C aralıklı yeni temp tower basın
En iyi sıcaklığı netleştirin

Adım 3: Doğrulama

Belirlenen sıcaklıkta normal bir model basın
Stringing, bridge ve yüzey kalitesini kontrol edin
Gerekirse 2-3°C ayarlama yapın

Adım 4: Kayıt

Filament markası, rengi ve optimal sıcaklığı not edin
Slicer'da filament profiline kaydedin
Spool üzerine etiketle yapıştırın

💡 Önleme İpuçları

Her yeni filament spool'u için temp tower yapın - aynı marka bile farklı olabilir
Sonuçları kaydedin - filament profiline not düşün
Ortam sıcaklığını dikkate alın - kış/yaz farkı 3-5°C etkileyebilir
Yüksek hız = yüksek sıcaklık - hızlı baskılarda 5-10°C artırın
Nemli filament test etmeyin - önce kurutun, sonra temp tower yapın
Aynı yatak sıcaklığını kullanın - normal baskı ayarlarınızla test edin
Sıcaklık sensörünü kalibre edin - PID autotune yapın
Çevre sıcaklığından uzak tutun - fanlar ve açık pencereler etkiler

❓ SSS (Sıkça Sorulan Sorular)

Her filament spool'u için temp tower yapmak gerekli mi?

İdeal olarak evet. Aynı markanın aynı renginde bile spool'dan spool'a 2-5°C fark olabilir. Ancak pratik olarak, aynı marka ve renk için bir kez yapıp not almak çoğu durumda yeterlidir.

Temp tower ne kadar filament harcar?

Modele bağlı olarak 10-25 gram arası. Kompakt modeller daha az harcar. Bu miktar, kötü ayarlarla yapılacak başarısız baskılardan çok daha ekonomiktir.

Temp tower'da hangi katman yüksekliği kullanmalıyım?

0.2 mm standart ve önerilen değerdir. Bu yükseklik çoğu baskıda kullanılan değerdir. Farklı katman yüksekliği kullanacaksanız, o yükseklikte de ayrı test yapabilirsiniz.

Bridge ve stringing için farklı sıcaklık mı gerekiyor?

Evet, genellikle. Düşük sıcaklık stringing'i azaltır ama bridge için orta sıcaklık daha iyidir. İdeal sıcaklık ikisi arasında bir dengedir. Bu yüzden temp tower'da her iki kriteri birlikte değerlendirin.

Nozzle değişikliği sıcaklığı etkiler mi?

Nozzle malzemesi ve boyutu sıcaklığı etkileyebilir. Hardened steel nozzle'lar ısıyı farklı iletir, bu yüzden pirinç nozzle'a göre 5-10°C artırma gerekebilir. 0.6mm+ nozzle'larda flow artışı nedeniyle sıcaklık artırılmalıdır.

Temp tower sonucu her yazıcı için farklı mıdır?

Evet. Her yazıcının termistörü, hotend tasarımı ve soğutma sistemi farklıdır. Bir yazıcıda 200°C olan "optimal" sıcaklık, başka yazıcıda 205°C olabilir. Ayarları yazıcılar arasında doğrudan kopyalamayın.

Sıcaklık Kulesi (Temp Tower) Yapımı Rehberi